लोणी काळभोर ग्रामपंचायतीचे विभाजन ; सिद्धाराम मळा स्वतंत्र ग्रामपंचायत अस्तित्वात, ४० वर्षांची मागणी पूर्ण

सब हेडलाईन:

हवेलीतील सर्वात मोठ्या ग्रामपंचायतीच्या विभाजनाला ग्रामविकास विभागाची मान्यता ; पुणे जिल्ह्यातील ७५४ ग्रामपंचायतींच्या फेररचनेत समावेश!

लोणी काळभोर (ता. हवेली, जि. पुणे) : पुणे-सोलापूर महामार्गावरील हवेली तालुक्यातील सर्वात मोठी ग्रामपंचायत असलेल्या लोणी काळभोर ग्रामपंचायतीचे अखेर विभाजन झाले आहे. या ग्रामपंचायतीमधून सिद्धाराम मळा या नावाची दुसरी स्वतंत्र ग्रामपंचायत निर्माण करण्यास महाराष्ट्र शासनाच्या ग्रामविकास विभागाने तत्वतः मान्यता दिली आहे. राज्य निवडणूक आयोगाच्या १५ जुलै २०२६ च्या नव्याने स्थापन ग्रामपंचायतींच्या मतदार यादी कार्यक्रमात या नवीन ग्रामपंचायतीचा समावेश करण्यात आला आहे.

लोणी काळभोर हे पुण्यापासून अवघ्या ११ किमी अंतरावर असलेले ४१२२०१ पिनकोड असलेले मोठे गाव. २०११ च्या जनगणनेनुसार गावाची लोकसंख्या २२ हजार ५१८ होती, तर आज ही लोकसंख्या ४० हजारांच्या पुढे गेली आहे. गावाच्या हद्दीत लोणी कॉर्नर, आठवडा बाजार, माळीमळा, बोरकर वस्ती, कदमवाकवस्ती रस्ता अशा मोठ्या वाड्या-वस्त्यांचा समावेश आहे. एकाच ग्रामपंचायतीवर संपूर्ण भार असल्याने नागरिकांना दाखले, घरपट्टी, पाणीपट्टी, स्वच्छता या कामांसाठी मोठी गैरसोय सहन करावी लागत होती.

का झाले विभाजन?

ग्रामविकास विभागाच्या निकषानुसार १० हजारांपेक्षा जास्त लोकसंख्या असलेल्या आणि भौगोलिकदृष्ट्या विखुरलेल्या गावांचे विभाजन करता येते. सिद्धाराम मळा, माळीमळा, पाटील वस्ती, शिंदे वस्ती या भागात गेल्या दशकात १५०० हून अधिक नवीन कुटुंबे स्थायिक झाली आहेत. या भागातील नागरिकांनी आमदार, खासदार आणि जिल्हा परिषदेकडे स्वतंत्र ग्रामपंचायतीची सातत्याने मागणी केली होती. अखेर पुणे जिल्हा परिषदेच्या ग्रामपंचायत विभागाने प्रस्ताव शासनाकडे पाठवला आणि १७ फेब्रुवारी २०२६ च्या प्रभाग रचना परिपत्रकानंतर त्याला मान्यता मिळाली.

नवीन रचना कशी असणार?

प्राथमिक माहितीनुसार -

१. लोणी काळभोर ग्रामपंचायत (मूळ): गावठाण, छत्रपती शिवाजी महाराज उद्यान, आठवडा बाजार मैदान, पालखी तळ, पुणे-सोलापूर महामार्गालगतचा लोणी कॉर्नरपर्यंतचा भाग.

२. सिद्धाराम मळा ग्रामपंचायत (नवीन): सिद्धाराम मळा, माळीमळा, बोरकर वस्ती, काळभोर गुऱ्हाळ परिसर, नवीन गृहप्रकल्प आणि औद्योगिक पट्टा.

दोन्ही ग्रामपंचायतींना १५ व्या वित्त आयोगाचा स्वतंत्र निधी, जिल्हा परिषद सेस, आणि स्व-उत्पन्नाचे स्वतंत्र स्रोत मिळणार आहेत. त्यामुळे रस्ते, गटार, पथदिवे, पाणीपुरवठा आणि कचरा व्यवस्थापनाची कामे अधिक वेगाने होणार आहेत.

पुढील प्रक्रिया काय?

पुणे जिल्हाधिकारी कार्यालयाकडून हद्दीची अंतिम अधिसूचना राजपत्रात प्रसिद्ध झाल्यानंतर दोन्ही ग्रामपंचायतींची स्वतंत्र प्रभाग रचना (वॉर्ड) आणि आरक्षण सोडत जाहीर होईल. पुणे जिल्ह्यातील डिसेंबर २०२६ पर्यंत मुदत संपणाऱ्या ७५४ ग्रामपंचायतींसोबतच सिद्धाराम मळा ग्रामपंचायतीचीही पहिली सार्वत्रिक निवडणूक होणार आहे. सध्या दोन्ही ठिकाणी प्रशासक म्हणून संबंधित विस्तार अधिकाऱ्यांकडे कारभार राहणार आहे.

या निर्णयामुळे लोणी काळभोरच्या विकासाला नवी दिशा मिळाली असून सिद्धाराम मळा परिसरातील नागरिकांमध्ये समाधानाचे वातावरण आहे.

- प्रतिनिधी, गोदावरी टाइम्स, लोणी काळभोर